Perslucht uit een compressor is warm, vochtig en zit vol fijne deeltjes en olie. Voer die lucht ongefilterd een installatie in en u betaalt de rekening in vastlopende ventielen, lekkende afdichtingen en stilstand. Luchtverzorging, vaak afgekort tot FRL (filter, regelaar, smeertoestel), maakt de lucht schoon, droog en op de juiste druk. Bij een werkdruk van 6 tot 8 bar is dat het verschil tussen een installatie die jaren meegaat en een die maandelijks hapert.
Luchtverzorging is de voorbehandeling van perslucht voordat die de ventielen en cilinders bereikt. Een FRL-unit combineert drie functies in een compacte combinatie die u direct na de hoofdleiding monteert. De afkorting staat voor de drie onderdelen, in de volgorde waarin de lucht ze passeert.
| Onderdeel | Functie |
|---|---|
| F: filter | Verwijdert vuil, stof en condens uit de lucht |
| R: drukregelaar | Houdt de werkdruk constant, ook bij schommelingen in de aanvoer |
| L: smeertoestel | Voegt indien nodig een fijne olienevel toe voor de smering |
Veel moderne componenten hebben geen smering meer nodig, waardoor in de praktijk vaak alleen filter en regelaar overblijven. De combinatie heet dan een filter-regelaar.
Ongezuiverde perslucht is de belangrijkste oorzaak van storingen in pneumatische installaties. Vocht roest leidingen en spoelt het smeermiddel uit ventielen. Vuildeeltjes slijten afdichtingen en blokkeren kleine doorlaten. Een onstabiele druk maakt de beweging van cilinders onvoorspelbaar. Goede luchtverzorging neemt al deze oorzaken in een keer weg en is daarmee de goedkoopste verzekering tegen stilstand.
De volgorde is niet vrij: eerst het filter, dan de regelaar, dan pas het smeertoestel. De lucht wordt eerst schoon gemaakt, vervolgens op druk gebracht en als laatste eventueel gesmeerd. Een smeertoestel voor het filter zou de olie er meteen weer uitfilteren. Plaats de unit zo dicht mogelijk bij de machine, want lange leidingen erna vangen opnieuw condens.
Controleer periodiek het condensniveau in de filterkom en tap af voordat het de filterelementhoogte bereikt. Vervang het filterelement als de drukval oploopt. Houd de ingestelde druk in de gaten en stel deze zo nodig bij na onderhoud aan de compressor. Meer over het opsporen van problemen leest u in problemen met magneetventielen.
Voor filter, regelaar en smeertoestel: de drie onderdelen die perslucht schoon, op druk en indien nodig gesmeerd afleveren. De lucht passeert ze in die volgorde.
Nee. Veel moderne ventielen en cilinders zijn voorgesmeerd en hebben geen smeertoestel meer nodig. In dat geval volstaat een filter-regelaar.
Omdat een smeertoestel voor het filter zijn olie meteen weer zou laten uitfilteren. De juiste volgorde is filter, regelaar, smeertoestel.
Vocht en vuil tasten afdichtingen en ventielen aan, de druk schommelt en de installatie loopt vaker vast. Slechte luchtkwaliteit is de meest voorkomende storingsoorzaak.
Zo dicht mogelijk bij de machine, na de hoofdleiding. Lange leidingen na de unit vangen opnieuw condens en doen het effect deels teniet.